తిరుపతి నగరానికి జలవనరుల సంరక్షణ అనేది కేవలం వేసవిలో తాగునీటి కొరత వచ్చినప్పుడు గుర్తు చేసుకునే అంశంగా మిగలకూడదు. వేగంగా పెరుగుతున్న నగర జనాభా, ప్రతిరోజూ వచ్చే యాత్రికులు, కొత్త నివాస ప్రాంతాల విస్తరణ, భూగర్భజలాలపై పెరుగుతున్న ఒత్తిడి, ఒకవైపు భారీ వర్షాలు–మరోవైపు నీటి కొరత వంటి పరిస్థితులు నగరానికి ప్రత్యేకమైన జల నిర్వహణ విధానం అవసరమని స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
మొదటగా తిరుపతి పరిసరాల్లోని చెరువులు, కుంటలు, సహజ కాలువలకు స్పష్టమైన భౌగోళిక హద్దులు ఉండాలి. వాటి నిల్వ సామర్థ్యం, ఆక్రమణ స్థితి, మట్టి పేరుకుపోవడం, ప్రవాహ మార్గాలపై అడ్డంకులు వంటి వివరాలను ప్రజలకు కనిపించే విధంగా డిజిటల్ మ్యాప్లో ఉంచాలి. జలవనరును రక్షించడం అంటే కేవలం నీటిని నిల్వ చేయడం కాదు; భారీ వర్షాల సమయంలో నగరానికి వచ్చే వరద ఒత్తిడిని తగ్గించడం కూడా.
రెండవది, వర్షాన్ని “డ్రెయిన్ ద్వారా బయటకు పంపాల్సిన సమస్య”గా కాకుండా “నగరానికి వచ్చే ఉచిత జలవనరు”గా చూడాలి. ప్రభుత్వ భవనాలు, విద్యాసంస్థలు, ఆస్పత్రులు, అపార్ట్మెంట్లు, హోటళ్లు, వాణిజ్య సముదాయాల్లో వర్షపు నీటి సంగ్రహణ వ్యవస్థలు ఉన్నాయా? ఉంటే పనిచేస్తున్నాయా? అనే ప్రశ్నకు వార్షిక ఆడిట్ అవసరం. నిర్మాణ అనుమతి సమయంలో ఏర్పాటు చేసిన గుంతలు తర్వాత మూసుకుపోతే వాటి ప్రయోజనం ఉండదు.
మూడవది, తాగునీటి సరఫరాలో లీకేజీలను తగ్గించడం కొత్త నీటి వనరును సృష్టించినంత ముఖ్యమైన పని. ప్రధాన పైప్లైన్లు, పంపిణీ నెట్వర్క్, జోన్ల వారీ వినియోగం, లీకేజీల అంచనా, మరమ్మతుల సమయం వంటి అంశాలను కొలవాలి. “ఎంత నీరు పంపించాం?” అన్నదే కాకుండా “ఎంత నీరు వినియోగదారునికి చేరింది?” అన్నది కూడా పరిపాలనా సూచిక కావాలి.
నాలుగవది, శుద్ధి చేసిన మురుగునీటిని తాగునీటి అవసరాలకు ఉపయోగించాల్సిన అవసరం లేదు; కానీ పార్కులు, రహదారి పచ్చదనం, నిర్మాణం, పారిశ్రామిక అవసరాలు వంటి రంగాల్లో పునర్వినియోగం చేయవచ్చు. దాంతో మంచినీటి వనరులపై ఒత్తిడి తగ్గుతుంది. నగర విస్తరణ ప్రణాళికలో మురుగునీటి శుద్ధి కేంద్రాలు మరియు రీయూజ్ పైప్లైన్లకు ముందుగానే స్థలం కేటాయించాలి.
ఐదవది, భూగర్భజలాన్ని “అదృశ్య వనరు”గా కాకుండా కొలవాల్సిన ప్రజా సంపదగా చూడాలి. ప్రధాన ప్రాంతాల్లో నీటి మట్టాల మార్పును నెలవారీగా చూపించే డాష్బోర్డ్ ఉంటే కాలనీలు, సంస్థలు, అధికారులు ముందుగానే జాగ్రత్తలు తీసుకోగలరు. అధిక వినియోగ ప్రాంతాల్లో రీచార్జ్ చర్యలను లక్ష్యంగా అమలు చేయవచ్చు.
తిరుపతి భవిష్యత్తు నీటి భద్రత మరిన్ని బోర్వెల్లు తవ్వడంలో లేదు. పడే ప్రతి వాన చుక్కను నిల్వ చేయడం, చెరువులను కాపాడటం, సరఫరా చేసే ప్రతి లీటర్ను సమర్థంగా వినియోగించడం, వాడిన నీటిని తిరిగి ఉపయోగించడం, నగర విస్తరణను జలవనరులకు అనుగుణంగా ప్రణాళిక చేయడంలో ఉంది. జల పాలనను ఒక ప్రత్యేక ప్రాజెక్టుగా కాకుండా నగర పాలనలో ప్రతిరోజూ కొలవాల్సిన వ్యవస్థగా మార్చినప్పుడే తిరుపతికి దీర్ఘకాలిక నీటి భద్రత సాధ్యమవుతుంది.